Pagkakaiba sa pagitan ng mga pagbago ng "Euclid"

1,668 byte added ,  7 year ago
walang buod ng pagbabago
m (robot dinagdag: ilo:Euklides)
{{Infobox scientist
[[Talaksan:Euklid.jpg|thumb|right|Si Euclides.]]
| name = Euclid
 
| image = Scuola di atene 07.jpg
Si '''Euclid''', '''Euclides''', o '''Eukleides''' {{ndash}} mula sa Griyegong ''Ευκλείδης'' o "Eukleides" {{ndash}} (ipinanganak noong mga 330 BK) ay ang Griyegong pilosopong Ama ng [[Heometriya]]. Siya ang unang sumulat ng unang aklat hinggil sa larangan ng [[heometriya]] na pinamagatang ''Elements'' o "Mga Elemento" at naglalaman ng maraming mga teorya o panukalang nasa loob ng heometriya, na kinabibilangan ng teorya ni [[Pitagoras]]. Bagaman kaunti ang nalalaman hinggil sa buhay ni Euclid, siya ang nagtatag ng isang unang paaralan ng matematika sa Alexandria ayon sa isang pilosopong Griyego. Siya ang nagturo ng heometriya kay Haring [[Ptolemy]] ng [[Ehipto]].<ref name=WWT>{{cite-WWT|''Who Was the Father of Geometry?''}}, pahina 43.</ref>
| caption = Euclid in [[Raphael Sanzio|Raphael]]'s ''[[School of Athens]]''
| birth_date = Unknown
| death_date = Unknown
| residence = [[Alexandria]], [[Hellenistic Egypt|Egypt]]
| ethnicity = [[Greek people|Greek]]
| field = [[Mathematics]]
| known_for = [[Euclidean geometry]] <br />[[Euclid's Elements|Euclid's ''Elements'']]
}}
 
Si '''Euclid''', '''Euclides''', o '''Eukleides''' {{ndash}} mula sa Griyegong ''Ευκλείδης'' o "Eukleides" {{ndash}} (ipinanganak noong mga 330 BK) ang Griyegong pilosopong Ama ng [[Heometriya]]. Siya ay aktibo sa [[Alexandria]], Ehipto sa paghahari ni [[Ptolemy I]]. Ang kanyang aklat ng [[heometriya]] na pinamagatang ''[[Mga Elemento ni Euclid|Mga Elemento]]'' na naglalaman ng maraming mga aksiyoma, proposiyon at pagpapatunay ng mga proposiyon sa heometriya. Kanyang ihinuha ang mga prinsipyo ng tinatawag ngayong [[heometriyang Euclidean]] sa isang hanay ng mga aksiyoma. Ang aklat na ito ang isa sa pinakaimpluwensiyal na akda sa kasaysayan ng matematika na nagsisilbi bilang aklat pampaaraalan para sa pagtuturo ng matematika lalo na sa heometriya mula sa paglilimbag nito hanggang sa huling ika-19 at simulang ika-20 siglo.<ref>Ball, pp. 50–62.</ref><ref>Boyer, pp. 100–19.</ref><ref>Macardle, et al. (2008). ''Scientists: Extraordinary People Who Altered the Course of History.'' New York: Metro Books. g. 12.</ref> Kaunti ang nalalaman hinggil sa buhay ni Euclid. Ang ilang mga historikal na reperensiya kay Euclid ay isinulat nina Proclus at Pappus of Alexandria mga siglo pagkatapos niyang mabuhay. Ipinakilala ni Proclus si Euclid bilang ang may akda ng ''Mga Elemento'' sa kanyang ika-5 siglong komentaryo nito. Binanggit naman ni Pappus noong ika-4 siglo na si Apollonius ay "gumugol ng isang napakahabang panahong kasama ng mga estudyante ni Euclid sa Alexandria at kaya ay nagkamit ito ng isang gayong siyentipikong kasanayan ng pag-iisip. Karagdagan ring pininiwalaan na si Euclid ay maaaring nag-aral sa Akademya ni [[Planto]] sa [[Athens]].
Elements
[[Talaksan:P. Oxy. I 29.jpg|thumb|right|Isa sa pinakamatandang manuskrito ng [[Mga Elemento ni Euclid]].]]
[[Image:Woman teaching geometry.jpg|thumb|230px|Ang harapan ng saling [[Latin]] ng Mga Elemento ni Euclid ni [[Adelard of Bath]] c. 1309–1316; ang pinakamatandang umiiral na saling Latin ng Mga Elemento ay isang ika-12 siglong salin ni Adelard na nagsalin sa Latin mula sa Arabiko.]]
== Sanggunian ==
{{reflist}}