Pagkakaiba sa pagitan ng mga pagbago ng "Poland"

itinama ang "Poland" batay sa website ng Pasuguan ng Pilipinas sa Warsaw, Poland
(Pagsasapanahon)
(itinama ang "Poland" batay sa website ng Pasuguan ng Pilipinas sa Warsaw, Poland)
{{Infobox Country|
native_name = ''Rzeczpospolita Polska'' |
conventional_long_name = Republika ng PolonyaPoland|
common_name = PolonyaPoland|
image_flag = Flag of Poland.svg |
image_coat = Herb Polski.svg |
image_map = EU location POL.png |
map_caption = {{map_caption |location_color=kahel |region=[[Europa]] |region_color=puti |subregion=[[Unyong Europeo]]}} |
national_motto = wala<ref>Tingnan din ang [[mga di-opisyal na pambansang kasabihan ng PolonyaPoland]].</ref>|
national_anthem = [[Mazurek Dąbrowskiego]] |
official_languages = [[Wikang Polako|Polako]]<ref>Ginagamit ang [[Wikang Belaruso|Belaruso]], [[Wikang Kasubyo|Kasubyo]], [[Wikang Aleman|Aleman]], at [[Wikang Ukranyano|Ukranyano]] sa 5 [[gmina]] ([[Wikang Litwano|Litwano]]). Gayumpaman, hindi sila itinuturing na mga [[opisyal na wika]] sa antas pang-estado.</ref> |
calling_code = 48 |
}}
Ang '''Republika ng PolonyaPoland'''<ref>Oficina"[http://warsawpe.dfa.gov.ph/index.php/december-2013/189-dalawang-parol-ng-pilipinas-iluluklok-sa-opisyal-na-tahanan-ni-pangulo-at-gng-komorowski-at-sa-new-town-square-ng-warsaw deDalawang EducaciónParol Iberoamericana.ng (1972).Pilipinas "Polonia".Iluluklok ''Hispanismossa enOpisyal elna tagalo''Tahanan (''Mgani HispanismoPangulo at Gng. Komorowski at sa Tagalog'')New Town Square ng Warsaw]." Embassy of the Philippines Warsaw, pahinaPoland. Hinango noong 4762015-02-20.</ref> ([[Wikang Polako|Polako]]: ''[[Rzeczpospolita]] Polska'', [[wikang Ingles|Ingles]]: ''Republic of Poland'') ay isang bansang matatagpuan sa gitnang [[Europa]], sa pagitan ng [[Alemanya]] sa kanluran, ang [[Republikang Tseko]] at [[Eslobakya]] sa timog, [[Ukranya]] at [[Belarus]] sa silangan, at ng [[Dagat Baltiko]], [[Litwaniya]], at ng [[Oblast ng Kaliningrad]] ng [[Rusya]] sa hilaga. Ang kabisera at gayundin ang pinakamataong lungsod nito ay ang [[Warsaw]].
 
Unang itinatag ang PolonyaPoland noong 966 sa [[Kristiyanisasyon]] nito. Inabot ng PolonyaPoland ang rurok nito noong ika-16 siglo sa pagkatatag ng [[Komonwelt ng PolonyaPoland at LitwaniyaLithuania]] hanggang sa paghahati-hati nito sa pagitan ng [[Imperyong Ruso]], [[Austria-Unggarya]] at ang [[Prusya|Kaharian ng Prusya]] noong ika-19 siglo, kung saan tumigil ang pag-iral nito bilang hiwalay na bansa. Muling itinatag ang PolonyaPoland noong 11 Nobyembre 1918, pagkatapos ng [[Unang Digmaang Pandaigdig]], na kilala bilang [[Ikalawang Republika ng PolonyaPoland|Ikalawang Republika]].
 
== Etimolohiya ==
Maaaring nagmula ang pangalang "PolonyaPoland" sa [[mga Polano]] ({{lang-pl|Polanie}}), isang tribong Kanlurang Eslabo. Hindi alam ang etimolohiya nito, pero maaaring nagmula ito sa salitang "''pole''" (parang):<ref name="dictionary">"fr. pal, pele, altd. pal, pael, dn. pael, sw. pale, isl. pall, bre. pal, peul, it. polo, pole, pila, [in:] A dictionary of the Anglo-Saxon languages. Joseph Bosworth. S.275.; planus, plain, flat; from Indo- Germanic pele, flat, to spread, also the root of words like plan, floor, and field. [in:] John Hejduk. Soundings. 1993. p. 399"; "the root pele is the source of the English words "field" and "floor". The root "plak" is the source of the English word "flake" [in:] Loren Edward Meierding. Ace the Verbal on the SAT. 2005. p. 82</ref> nagsisimula ang mga kaparangan sa mga lupaing Polako mula sa dalampasigan ng Dagat Baltiko hanggang sa paanan ng [[kabundukang Carpatos|Carpatos]] sa timog.
 
Sa ibang mga wika, nagmula naman ang mga eksonimo para sa PolonyaPoland mula sa pangalan ng ibang tribo, ang [[mga Lekito]] ({{lang-pl|Lechici}}, {{Lang-en|Lechite}}).
 
Maaari ring nagmula ang pangalang "PolonyaPoland" sa isang alamat ng mga Hudyo, kung saan naghanap sila ng isang ligtas na lugar kung saan maaari silang manirahan. Narinig nila umano ang salitang [[Wikang Ebreo|Ebreong]] "''po-lin''" ("dito kayo magpahinga") mula sa langit, at dito umano nagmula ang pangalan ng bansa.<ref name="jewishmuseum">''The Museum of the History of Polish Jews: Asking, Exploring, Discovering'' (''Ang Museo ng Kasaysayan ng mga Hudyong Polako: Nagtatanong, Naghahanap, Nagtutuklas'')</ref>
 
== Politika ==
[[Talaksan:Bronisław_Komorowski_official_photo.jpg|left|thumb|150px|Si [[Bronisław Komorowski]], ang kasalukuyang [[Pangulo ng PolonyaPoland]].]]
Isang [[demokrasya]] ang PolonyaPoland, ayon sa [[Saligang Batas ng PolonyaPoland|saligang batas]] na inangkin nito noong 1997. Pinamumunuan ito ng isang [[pangulo]] bilang [[pinuno ng estado]], ngunit nakatuon ang balangkas ng pamahalaan sa isang [[punong ministro]] ({{lang-pl|premier}}) bilang [[pinuno ng pamahalaan]], na nakasentro sa [[Konseho ng mga Ministro (PolonyaPoland)|Konseho ng mga Ministro]] bilang [[gabinete]] nito. Binubuo ang Konseho ng mga ministrong ipinili ng Pangulo sa payo ng Punong Ministro, at karaniwa'y nagmumula sa partidong may mayoridad sa tagapagbatas ang mga ministrong bumubuo nito.
 
Kasalukuyang nanunungkulan bilang Pangulo ng PolonyaPoland si [[Bronisław Komorowski]], na inihalal noong 2010 makatapos namatay ang nanguna sa kaniya, si [[Lech Kaczyński]], sa pagbagsak ng kaniyang eroplano sa Rusya noong siya'y papunta roon upang ipagdiwang ang [[masaker sa Katyń]]. Nanunungkulan naman bilang Punong Ministro si [[Ewa Kopacz]], na itinanghal sa posisyon noong 2014 nang ipinangalanan si [[Donald Tusk]], na kaniyang hinalinhan, bilang [[Pangulo ng Konsehong Europeo]]. Itinanghal naman si Tusk sa tanggapang ito noong 2007 nang manalo ang kaniyang partido, ang [[Platapormang Makabayan]] (''Platforma Obywatelska'', PO), sa halalan, at muli noong 2011, kung saan siya ang naging kauna-unahang Punong Ministro sa kasaysayan ng PolonyaPoland na inihalal muli sa puwesto.
 
May dalawang kapulungan ang [[Asambleang Pambansa ng PolonyaPoland|Asambleang Pambansa]] (''Zgromadzenie Narodowe''), ang tagapagbatas ng PolonyaPoland: ang [[Sejm]], na may 460 kinatawan (''poseł'', literal na "sugo"), at ang [[Senado ng PolonyaPoland|Senado]], na binubuo ng 100 senador. May mariskal (ispiker) na namumuno sa bawa't kapulungan ng Asamblea. Gayunpaman, hindi nagkakaisa ang dalawang magkahiwalay na kapulungan maliban na sa tatlong pagkakataon: kapag may bagong Pangulo at siya'y manunumpa sa Asamblea, kapag may habla laban sa Pangulo sa Tribunal ng Estado, o kapag nais ihayag ng Asamblea na wala nang kakayahan ang Pangulo na manungkulan sa posisyon. Kasalukuyang nangyari lamang ang unang pagkakataon sa pagtatanghal ng Pambansang Asamblea.
 
== Talababa ==
{{Europa}}
 
[[Kategorya:PolonyaPoland| ]]
[[Kategorya:Mga bansa sa Europa]]
 
9,043

edit