Pagkakaiba sa mga pagbabagong ng "Posil"

127 byte added ,  5 year ago
walang buod ng pagbabago
(Dagdag)
{{otheruses|Kusilba}}
[[Talaksan:Tarbosaurus museum Muenster.jpg|right|thumb|200px|Kusilba ng dinosawrong ''Tarbosaurus''.]]
Ang mga '''posilhayto'''<ref>{{cite book|title=Maugnaying talasalitaang pang-agham (Ingles:-Pilipino|publisher=Lupon sa Agham|pages=189|year=1970}}</ref> o '''posil''fossil' (Ingles: '''') o 'fossil''hayto''') ay ang mga nananatili o natinggal na mga labi o bakas ng mga hayop, halaman, at ibang mga organismo mula sa malayong nakaraan. Tinatawag din itong mga '''nagbatong buto'''.<ref name=Elaput>[http://www.elaput.org/pinsutao.htm "Nagbatong buto" (''fossil'')], Ang Unang Tao, Elaput.org</ref> Nagmula ang katawagang ''fossil'' sa Ingles mula sa ''fossus'' ng [[wikang Latin|Latin]] na nangangahulugang "nahukay." "Tala ng mga kusilba" o "rekord ng mga nagbatong buto (posil)" ang taguri sa kabuoan ng mga kusilba, kapwa mga natuklasan at hindi pa natutuklasan, at ang kanilang pagkakalagak sa mga pormasyon ng mga batuhang posilipero o naglalaman ng mga kusilba, at gayon din sa mga patong ng mga batong sedimentaryo. Ilan sa mga pinakamahahalagang mga katungkulan ng agham ng [[paleyontolohiya]] ang pag-aaral ng mga kusilba ayon sa mga panapanahon, kung paano sila nabuo, at ang mga kaugnayang pang-ebolusyonaryo sa pagitan ng [[pilohenetika]] o [[piloheniya]] ng mga [[takson]] o [[taksa]] (''taxon''; ''taxa'').
 
Sa karaniwan, sa pagkamatay ng [[tao]], mga [[hayop]], at mga [[halaman]], nagaganap ang pagkaagnas at paggiging lupa nilang muli. Subalit mayroon mga natatanging kalagayan, na "''kapag natabunan ng tamang uri ng basang lupa, at hindi nagambala sa loob ng daan-daang taon - ang mga nalulusaw na buto ay napapalitan ng pinong putik na nag-aanyong tulad ng butong pinalitan. Kapag natuyo ang lupa pagkapalit ng putik sa buto, maaaring tumagal ang mga butong naging bato nang milyun-milyong taon''." Mula sa hugis at laki ng nakusilbang mga labi o buto, "''natatanto ng mga nakatuklas na dalubhasa kung anong hayop, o tao, ang namatay at, higit na mahalaga, nahuhulaan kung kailan nabuhay o namatay''" ang mga ito.<ref name=Elaput/>