Pagkakaiba sa pagitan ng mga pagbago ng "Katinig na Belar"

|}
 
== Kakulangan ng mga velarbelar ==
Ang velarkatinig consonantna belar na [k] ay ang pinakakaraniwang katinig sa mga wika ng tao. <ref>Ian Maddieson and Sandra Ferrari Disner, 1984, ''Patterns of Sounds.'' Cambridge University Press</ref> Ang mga wika lamang na naitala sa kakulangan ng mga velar (at anumang nalalaman ng dorsal) ay maaaring Xavante, [[Wikang Tahitian|Tahitian]], Wutung, Vanimo, Nori, at Waimiri-Atroari .
 
Ang ibang mga wika ay walang simpleng mga velar. Ang tampok na isal ng mga katutubong wika ng Americas ng mga baybaying rehiyon ng Pacific Northwest ay ang makasaysayang * k ay palatalized. Kapag tulad ng mga tunog ay nanatili hinto, sila ay na-transcribe {{angbr IPA|kʸ}} in Americanist phonetic pagtatanda, siguro naaayon sa IPA {{angbr IPA|c}} ngunit sa iba, gaya ng Saanich diyalekto ng Coastal Salish, Salish-Spokane-Kalispel, at Chemakum, * k napunta karagdagang at affricated sa [tʃ] . Gayundin, ang makasaysayang * k 'ay naging [tʃ'] at makasaysayang * x ay naging [ʃ] ; walang * g o * ŋ. Sa Northwest Caucasian languages, ang makasaysayang * [k] ay naging palatalized din, nagiging / kʲ / sa Ubykh at / tʃ / sa karamihan sa mga varieties ng [[Wikang Sirkasyano|Circassian]] . Sa parehong rehiyon ang mga wika ay nagpapanatili ng isang labialized serye ng velar (eg [kʷ], [k'ʷ], [xʷ], [w] sa Pacific Northwest) pati na rin ang mga uvular consonant . <ref>Viacheslav A. Chirikba, 1996, ''Common West Caucasian: the reconstruction of its phonological system and parts of its lexicon and morphology'', p. 192. Research School CNWS: Leiden.</ref> Sa mga wika ng mga pamilyang iyon na nagpapanatili ng mga plain velar, ang parehong mga plain at labialized velar ay ''pre-velar'', marahil upang gawin itong mas naiiba mula sa uvulars na maaaring ''post-velar'' . Ang mga prevalent consonant ay madaling kapitan sa palatalisasyon. Ang isang katulad na sistema, ang contrasting * kʲ na may * kʷ at umalis * k marginal sa pinakamahusay na, ay reconstructed para sa Proto-Indo-European .
[[Wikang Hawayano|Ang Hawaiian]] ay hindi makilala ang [k] mula sa [t] ; {{angbr|k}} tends papunta sa [k] sa simula ng pananalita, [t] bago [i], at ito ay variable sa ibang lugar, lalo na sa diyalekto ng Ni {{okina}} at {{okina}} i. Dahil Hawaiian Wala pang [ŋ], at {{angbr|w}} ay nag-iiba sa pagitan ng [w] at [v], ito ay hindi malinaw na makabuluhan upang sabihin na Hawaiian ay malaponema tunog belar consonants.
 
Ang ilang mga wika ng Khoisan ay may limitadong bilang o pamamahagi ng consonants ng pulmonic velar. (Ang kanilang mga pag-click na consonants ay nakalagay sa uvular o posibleng velar region, ngunit ang occlusion ay bahagi ng mekanismo ng airstream kaysa sa lugar ng pagsasalita ng consonant. ) Halimbawa, ang [[Wikang Khoekhoe|Khoekhoe]] ay hindi nagpapahintulot ng mga velar sa medial o pangwakas na posisyon, ngunit sa Ju|'hoan velars ay bihirang kahit sa paunang posisyon.
 
== Katinig na Velo-dorsal ==
1,082

edit