Pagkakaiba sa pagitan ng mga pagbago ng "Slovakia"

13,140 byte removed ,  9 years ago
m
Slovakia nilipat sa Islobakya: nag-aayos ng kasaysayang pampahina. pag-usapan kung nararapat ang paglipat.
m (robot dinagdag: gag:Slovakiya)
m (Slovakia nilipat sa Islobakya: nag-aayos ng kasaysayang pampahina. pag-usapan kung nararapat ang paglipat.)
#REDIRECT [[Islobakya]]
{{Infobox Country
|native_name = ''Slovenská republika''
|conventional_long_name = Slovak Republic
|common_name = Slovakia
|image_flag = Flag of Slovakia.svg
|image_coat = Coat of Arms of Slovakia.svg
|image_map = EU_location_SVK.png
|map_caption = {{map_caption |region=on the [[Europe|European continent]] |subregion=the [[European Union]] |legend=European location legend en.png}}
|national_anthem = ''[[Nad Tatrou sa blýska]]''<small><br />"Lightning over the Tatras"</small>
|official_languages = [[:en:Slovak language|Slovak]]
|ethnic_groups = 85.8% [[:en:Slovaks|Slovaks]], 9.7% [[:en:Magyar people|Hungarians]], 1.7% [[:en:Roma people|Roma]], 2.8% iba pang pangkat
|capital = [[Bratislava]]
|latd=48 |latm=09 |latNS=N |longd=17 |longm=07 |longEW=E
|largest_city = capital
|government_type = [[:en:Parliamentary republic|Parliamentary republic]]
|leader_title1 = [[:en:President of Slovakia|Pangulo]]
|leader_title2 = [[:en:Prime Minister of Slovakia|Punong Ministro]]
|leader_title3 = [[:en:List of leaders of Slovak parliaments|Pangulo ng Pambansang Konseho]]
|leader_name1 = [[:en:Ivan Gašparovic|Ivan Gašparovic]]
|leader_name2 = [[:en:Iveta Radičová|Iveta Radičová]]
|leader_name3 = [[:en:Pavol Paška|Pavol Paška]]
|accessionEUdate = Mayo 1, 2004<ref name=cia>{{cite web | title = Slovakia | work = The World Factbook | publisher = [[Central Intelligence Agency|CIA]] |year=2007 | url = https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/lo.html | accessmonthday = April 26 | accessyear = 2008}}</ref>
|area_rank = ika-130
|area_magnitude = 1 E10
|area_km2 = 49,035 <!--http://www.statistics.sk/mosmis/eng/run.html-->
|area_sq_mi = 18,932
|percent_water = bale wala
|population = 5,400,998 (31.12.2007)
|population_estimate_rank = ika-110
|population_estimate_year = 2007
|population_census = 5,379,455
|population_census_year = 2001
|population_census_rank = ika-109
|population_density_km2 = 111
|population_density_sq_mi = 287
|population_density_rank = ika-88
|GDP_PPP = $109.677 billion<ref name=imf2>{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2008/02/weodata/weorept.aspx?sy=2006&ey=2008&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=936&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC%2CLP&grp=0&a=&pr.x=41&pr.y=16 |title=Slovakia|publisher=International Monetary Fund|accessdate=2008-10-09}}</ref>
|GDP_PPP_per_capita = $15,549<ref name=imf2/>
|GDP_PPP_rank = ika-59
|GDP_PPP_year = 2008
|GDP_PPP_per_capita = $21,787,<ref name=imf2/>
|GDP_PPP_per_capita_rank = 41st
|GDP_nominal = $74.988 billion<ref name=imf2/>
|GDP_nominal_rank = ika-60 <!--2007 rank-->
|GDP_nominal_year = 2008
|GDP_nominal_per_capita = $14,896<ref name=imf2/>
|GDP_nominal_per_capita_rank = ika-42 <!--2007 rank-->
|sovereignty_type = [[:en:Independence|Pagsasarili]]
|sovereignty_note = Payapang paghihiwalay ng [[Czechoslovakia]]
|established_event1 = Petsa
|established_date1 = Enero 1, 1993<ref>Naghiwalay ang [[:en:Czechoslovakia|Czechoslovakia]] sa Czech Republic at Slovakia; tingnan ang [[:en:Velvet Divorce|Velvet Divorce]].</ref>
|HDI = {{increase}} 0.863
|HDI_rank = ika-42
|HDI_year = 2004
|HDI_category = <font color="#009900">high</font>
|currency = [[:en:Euro|Euro]] ([[:en:Euro sign|€]])<ref>Ginamit ng Slovakia ang [[Euro]] bilang pananalapi nito noong Enero 1, 2009 na may palitan na €1 = 30.1260SKK. Nasa sirkulasyon pa rin ang mga barya at papel na Koruna coins and notes hanggang Enero 16, 2009.</ref>
|currency_code = EUR
|country_code =
|time_zone = [[:en:Central European Time|CET]]
|utc_offset = +1
|time_zone_DST = [[:en:CEST|CEST]]
|utc_offset_DST = +2
|demonym = [[:en:Slovaks|Slovak]]
|drives_on = right
|cctld = [[:en:.sk|.sk]]<ref>Kasama ang [[:en:.eu|.eu]] na ginagamit din ng iba pang kasaping estado ng [[Unyong Europeo]].</ref>
|calling_code = 421
|calling_code_ref = <ref>Ang kodigong 42 ay ginamit din ng Czech Republic hanggang 1997.</ref>
}}
Ang '''Islobakya''' ({{lang-en|Slovakia}}, [[Wikang Slovak|Slovak]]: ''Slovensko'') ay isang [[republika]] sa [[gitnang Europa]]. Hinahanggan ito ng [[Czechia]] sa hilagang-kanluran, [[Poland]] sa hilaga, [[Ukraine]] sa silangan, [[Hungary]] sa timog, at [[Austria]] sa timog-kanluran.
 
== Kasaysayan ==
Namalagi at nanahanan ang mga unang mamamayan sa teritoryo ng Slovakia mga isangdaang taon na ang nakalilipas, noong mga Kapanahunang [[Paleolitiko]]. Isang katibayan nito ang natagpuang hubog ng ulo ng isang [[Taong Neanderthal]] sa [[Gánovce]] malapit sa [[Poprad]]. Natagpuan sa Slovakia ang pinakamatandang laruang-kariton ng isang bata. Nagmula ang laruang ginawa noong [[Panahon ng Tansong-Pula]] at nahukay mula sa isang libingan sa [[Nižná Myšľa]] malapit sa [[Košice]]. Marami pang ibang mga bagay na may kaugnayan sa [[arkeolohiya]]ng nahukay sa Slovakia na maiuugnay sa kalinangan ng mga mamamayang [[Ottoman]], noong mga 1,600 BC.<ref name=Slovakia>''Slovakia'', nilipon ni Eugene Lazišťan, nilimbag sa tulong ng Ministeryo ng Ugnayang Panlabas ng Republikang Slovak, 1999, ISBN 80-88892-23-6</ref>
 
== Mga mamamayan ==
Sa ngayon, mayroong populasyong 5,379, 455 katao ang Slovakia na binubuo ng mga Slovak (85.6[[bahagdan|%]], [[Hungaryo]] (10.8[[%]]), [[Romani]] (1.5%), [[Ukranyano]] (0.3%), [[Ruthenian|Rutenyano]] (0.3%), at mga [[Aleman]] at [[Polako]].<ref name=Slovakia/>
 
== Politika ==
''Pangunahing artikulo: [[Politika ng Slovakia]]''
 
Sumali ang Slovakia sa [[NATO]] noong [[Marso 29]], [[2004]] at sa [[Unyong Europeo]] noong [[Mayo 1]], [[2004]]. Nagkaroon ng mga eleksyon sa pagkapangulo noong [[Abril 3]], [[2004]] at [[Abril 17]], 2004.
 
Ang [[pinuno ng estado]] na Slovak ay ang pangulo, na hinahalal sa pamamagitan ng direktong botong popular para sa isang mandato ng 5 taon. Karamihan sa kapangyarihang [[ehekutibo]] ay nakasalalay sa [[pinuno ng pamahalaan]], ang punong ministro, na madalas ding pinuno ng pinakamalaking partido o ng pinakamalaking [[koalisyon]] sa parlamento at itinatakda ng pangulo. Ang natitira sa [[Gabinete (pamahalaan)|gabinete]] ay itinatakda ng pangulo sa rekomendasyon ng punong ministro.
 
Ang pinakamataas na katawang [[lehislatibo]] ay ang unikameral na [[Národná rada Slovenskej republiky]], na may 150 kinatawan. Hinahalal ang mga delegado sa mandato ng 4 taon base sa [[representasyong proporsyonal]]. Ang pinakamataas na [[katawang hudisyal]] ay ang Ústavný súd (Hukumang konstitusyonal), na nasusunod sa lahat ng mga isyung [[konstitusyon]]al. Ang 13 na myembro ng hukumang ito ay itinatakda ng pangulo mula sa isang tala ng mga kandidatong hinihirang ng parlamento.
 
== Pagkahati ==
''Pangunahing artikulo: [[Kraje ng Slovakia]]''
 
Sa dibisyong administratibo, nahahati ang Slovakia sa 8 ''[[kraj]]'' (''county''), ang bawat isa na isinasapangalan sa kanilang mga pangunahing lungsod. Sa dibisyong panterritoryo naman at sa definisyon ng awtonomong ''entities'', mula [[2002]], nahahati ang Slovakia sa 8 vyšší územný celok o ''VÚC'' na tinatawag na ''samosprávny kraj'' (rehyong awtonomo):
 
[[Talaksan:Slovakiakrajenumbers.png|right|350px]]
# [[Bratislavský kraj]] (tingnan din [[Bratislava]])
# [[Trnavský kraj]] (tingnan din [[Trnava]])
# [[Trenčiansky kraj]] (tingnan din [[Trenčín]])
# [[Nitriansky kraj]] (tingnan din [[Nitra]])
# [[Žilinský kraj]] (tingnan din [[Žilina]])
# [[Banskobystrický kraj]] (tingnan din [[Banská Bystrica]])
# [[Prešovský kraj]] (tingnan din [[Prešov]])
# [[Košický kraj]] (tingnan din [[Košice]])
(Maaari ding palitan ang salitang ''kraj'' ng ''samosprávny kraj'' sa bawat kaso.)
 
Nahahati rin ang kraje sa maraming ''[[okres]]'' (distrito). Kasalukuyang may 79 okres ang Slovakia.
 
[[Talaksan:Slovakia-CIA WFB Map.png|Map of Slovakia|300px|thumb|Mapa ng Slovakia]]
 
== Mga talababa at sanggunian ==
{{reflist}}
 
== Mga kawing panlabas ==
* [http://www.vlada.gov.sk/ Úrad vlády Slovenskej republiky], pamahalaan ng Slovakia
* [http://www.prezident.sk/ Prezident Slovenskej republiky], Pangulo ng Slovakia
* [http://www.nrsr.sk/ Národná rada Slovenskej republiky], parlamento ng Slovakia
* [http://www.statistics.sk/ Štatistický úrad Slovenskej republiky], Opisinang Panstatistiks
* [http://www.settlement.org/cp/english/slovakia/], Profayl pangkultura ng Slovakia ng Citizenship and Immigration Canada
* [http://www.slovensko.com/ slovensko.com], ''3rd-party'' na gabay sa Slovakia kasama ng pang-araw-araw na balita
* [http://www.slovakia.org/ slovakia.org], gabay sa Slovakia
* [http://www.slovakia.com/ slovakia.com], gabay sa Slovakia
* [http://www.sktoday.com/ Slovakia today] English-language online newspaper
 
{{EU countries and candidates}}
{{Europa}}
 
[[Kaurian:Mga bansa sa Europa]]
[[Kaurian:Mga estadong-kasapi ng Unyong Europeo]]
[[Kaurian:Slovakia]]
 
{{Link FA|af}}
 
[[ace:Slowakia]]
[[af:Slowakye]]
[[als:Slowakei]]
[[am:ስሎቫኪያ]]
[[an:Eslovaquia]]
[[ang:Slofacia]]
[[ar:سلوفاكيا]]
[[arc:ܣܠܘܒܩܝܐ]]
[[arz:سلوفاكيا]]
[[ast:Eslovaquia]]
[[az:Slovakiya]]
[[bar:Slowakai]]
[[bat-smg:Sluovakėjė]]
[[bcl:Slobakya]]
[[be:Славакія]]
[[be-x-old:Славаччына]]
[[bg:Словакия]]
[[bi:Slovakia]]
[[bn:স্লোভাকিয়া]]
[[bo:སི་ལོ་ཕ་ཁེ།]]
[[bpy:স্লোভাকিয়া]]
[[br:Slovakia]]
[[bs:Slovačka]]
[[ca:Eslovàquia]]
[[ce:Словаки]]
[[ceb:Slovakia]]
[[co:Sluvacchia]]
[[crh:Slovakiya]]
[[cs:Slovensko]]
[[csb:Słowackô]]
[[cu:Словѣ́ньско]]
[[cv:Словаки]]
[[cy:Slofacia]]
[[da:Slovakiet]]
[[de:Slowakei]]
[[diq:Slowakya]]
[[dsb:Słowakska]]
[[dv:ސުލޮވާކިއާ]]
[[ee:Slovakia]]
[[el:Σλοβακία]]
[[en:Slovakia]]
[[eo:Slovakio]]
[[es:Eslovaquia]]
[[et:Slovakkia]]
[[eu:Eslovakia]]
[[ext:Eslováquia]]
[[fa:اسلواکی]]
[[fi:Slovakia]]
[[fiu-vro:Slovakkia]]
[[fo:Slovakia]]
[[fr:Slovaquie]]
[[frp:Slovaquie]]
[[frr:Slowakäi]]
[[fur:Slovachie]]
[[fy:Slowakije]]
[[ga:An tSlóvaic]]
[[gag:Slovakiya]]
[[gd:An t-Slòbhac]]
[[gl:Eslovaquia - Slovensko]]
[[gn:Elovakia]]
[[gu:સ્લોવાકિયા]]
[[gv:Yn Clovack]]
[[haw:Solowakia]]
[[he:סלובקיה]]
[[hi:स्लोवाकिया]]
[[hif:Slovakia]]
[[hr:Slovačka]]
[[hsb:Słowakska]]
[[ht:Slovaki]]
[[hu:Szlovákia]]
[[hy:Սլովակիա]]
[[ia:Slovachia]]
[[id:Slowakia]]
[[ie:Slovacia]]
[[ilo:Slovakia]]
[[io:Slovakia]]
[[is:Slóvakía]]
[[it:Slovacchia]]
[[ja:スロバキア]]
[[jbo:slovensk]]
[[jv:Slowakia]]
[[ka:სლოვაკეთი]]
[[kaa:Slovakiya]]
[[kg:Slovakia]]
[[kk:Словакия]]
[[kl:Slovakia]]
[[ko:슬로바키아]]
[[koi:Словенско]]
[[krc:Словакия]]
[[ku:Slovakya]]
[[kv:Словакия]]
[[kw:Slovaki]]
[[ky:Словакия]]
[[la:Slovacia]]
[[lb:Slowakei]]
[[li:Slowakieë]]
[[lij:Slovacchia]]
[[lmo:Sluachia]]
[[ln:Slovakia]]
[[lt:Slovakija]]
[[lv:Slovākija]]
[[mhr:Словакий]]
[[mi:Horowākia]]
[[mk:Словачка]]
[[ml:സ്ലോവാക്യ]]
[[mn:Словак]]
[[mr:स्लोव्हाकिया]]
[[ms:Slovakia]]
[[mt:Slovakkja]]
[[na:Slowakia]]
[[nah:Eslovaquia]]
[[nds:Slowakei]]
[[nds-nl:Slowaaknlaand]]
[[ne:स्लोभाकिया]]
[[nl:Slowakije]]
[[nn:Slovakia]]
[[no:Slovakia]]
[[nov:Slovakia]]
[[nrm:Slovaquie]]
[[nv:Słóbaʼ Bikéyah]]
[[oc:Eslovaquia]]
[[os:Словаки]]
[[pam:Slovakia]]
[[pdc:Slowaaki]]
[[pih:Slowarkya]]
[[pl:Słowacja]]
[[pms:Slovachia]]
[[pnb:سلویکیا]]
[[pnt:Σλοβακία]]
[[ps:سلواکيا]]
[[pt:Eslováquia]]
[[qu:Isluwakya]]
[[rm:Slovachia]]
[[rmy:Slovaiko]]
[[ro:Slovacia]]
[[roa-rup:Slovachia]]
[[ru:Словакия]]
[[rw:Silovakiya]]
[[sa:स्लोवाकिया]]
[[sah:Словакия]]
[[scn:Slovacchia]]
[[sco:Slovakie]]
[[se:Slovakia]]
[[sh:Slovačka]]
[[simple:Slovakia]]
[[sk:Slovensko]]
[[sl:Slovaška]]
[[so:Islofaakiya]]
[[sq:Sllovakia]]
[[sr:Словачка]]
[[ss:Silovakhi]]
[[stq:Slowakäi]]
[[sv:Slovakien]]
[[sw:Slovakia]]
[[szl:Słowacyjo]]
[[ta:சிலோவாக்கியா]]
[[tet:Eslovákia]]
[[tg:Словакия]]
[[th:ประเทศสโลวาเกีย]]
[[tpi:Slovakia]]
[[tr:Slovakya]]
[[tt:Словакия]]
[[udm:Словакия]]
[[ug:سلوۋاكىيە]]
[[uk:Словаччина]]
[[ur:سلوواکیہ]]
[[uz:Slovakiya]]
[[vec:Slovachia]]
[[vi:Slovakia]]
[[vo:Slovakiyän]]
[[war:Eslovakya]]
[[wo:Eslowaaki]]
[[wuu:斯洛伐克]]
[[xal:Словакудин Орн]]
[[yi:סלאוואקיי]]
[[yo:Slofákíà]]
[[zea:Slowakije]]
[[zh:斯洛伐克]]
[[zh-min-nan:Slovensko]]
[[zh-yue:斯洛伐克]]
[[zu:ISlovaki]]