Tangway ng Zamboanga

rehiyon ng Pilipinas
(Idinirekta mula sa Zamboanga Peninsula)

Ang Tangway ng Zamboanga (Ingles: Zamboanga Peninsula, Chavacano: Peninsula de Zamboanga) ay isang tangway at rehiyong pampangasiwaan sa tangway na iyon sa Pilipinas.

Zamboanga Peninsula

Peninsula de Zamboanga
Lawis sa Zamboanga

Region IX
Western Mindanao (formerly)
Vintas of Zamboanga
Vintas of Zamboanga
Location in the Philippines
Location in the Philippines
Mga koordinado: 7°50′N 122°25′E / 7.83°N 122.42°E / 7.83; 122.42Mga koordinado: 7°50′N 122°25′E / 7.83°N 122.42°E / 7.83; 122.42
CountryPhilippines
Island groupMindanao
Regional centerPagadian
Lawak
 • Kabuuan17,056.73 km2 (6,585.64 milya kuwadrado)
Populasyon
 (senso ng 2020)[1]
 • Kabuuan3,875,576
 • Kapal230/km2 (590/milya kuwadrado)
Sona ng orasUTC+8 (PST)
Kodigo ng ISO 3166PH-09
Provinces
Cities
Municipalities67
Barangays1,904
Cong. districts8
Languages

Ang rehiyonBaguhin

Itinalaga bilang Rehiyon IX, binubuo ng tatlong lalawigan ang Tangway ng Zamboanga. Ang mga ito ay Zamboanga del Norte, Zamboanga del Sur at Zamboanga Sibugay. Ang rehiyon ng Tangway ng Zamboanga at dating tinatawag na Kanlurang Mindanao (Western Mindanao) bago isinabatas ang Kautusang Tagapagpaganap Bilang 36 noong 19 Setyembre 2001.

Mayroong limang lungsod ang Tangway ng Zamboanga: Dipolog, Dapitan, Ipil at Pagadian. Sa katunayan, ang Isabela ay bahagi ng lalawigan ng Basilan sa timog ng tangway, at kabisera ng lalawigang iyon. Pinili ng mga mamamayan ng Basilan na sumama sa Autonomous Region in Muslim Mindanao (ARMM) ayon sa isang plebisito. Ngunit hindi pinili ng mga mamamayan ng Isabela na sumama sa ARMM kaya ang lungsod ay naging bahagi ng rehiyon ng Tangway ng Zamboanga nang isinabatas ang Kautusang Tagapagpaganap Bilang 36.

Ang tangwayBaguhin

Ang Tangway ng Zamboanga ay binubuo ng teritoryo ng tatlong lalawigan ng Zamboanga kasama ang Misamis Occidental. Nakadugtong ang tangway sa panguahing bahagi ng Mindanao sa isang dalahikan na matatagpuan sa pagitan ng Look ng Panquil at Look ng Pagadian. Ang hangganan ng tangway at ng mainland ay artipisyal na minamarkahan ng hangganan sa pagitan ng Zamboanga del Sur at Lanao del Norte.

Matatagpuan ang Tangway ng Zamboanga sa pagitan ng Golpo ng Moro, bahagi ng Dagat Celebes, at ng Dagat Sulu. Maraming look at pulo ang matatagpuan sa babybayin ng tangway.

DemograpiyaBaguhin

Ang mga Zamboangueño ay mga inapo ng mga bilanggong cristiano na ikinonvert ng mga Kastila at para tumulong sa pakikidigma laban sa mga Muslim para idepensa ang garison ng mga Kastila na base sa "Fort Pilar", sa syudad mismo ng Zamboanga.

Ang mga kristyanong ito ay may halong dugo na galing sa tribo ng mga; Subanon (Lumad/katutubo ng Mindanao), Visayan o etniko ng mga Bisaya (Cebuano at Ilonggo), Ilokano, Intsik, Moro at dugong Kastila. sa kadahilanan ng pagkaroon ng "inter-marriage" sa tribong ito, ay nagbunga ang tinatawag na, "tribong Zamboangueño" kasabay narin ang kanilang wika.

Ang tribong Zamboangueno ay matatagpuan din sa mga lugar tulad ng at sa loob ng Tangway ng Zamboanga, Isabela (Basilan), Lamitan (Basilan), Cotabato, Davao at sa iba pang bahagi o parte ng Pilipinas.

Mga lalawiganBaguhin

 
Mapang Pampolitika ng Tangway ng Zamboanga

Ang Tangway ng Zamboanga ay binubuo ng 3 mga lalawigan, 1 mataas na urbanisadong mga lungsod, 4 nakapaloob na mga lungsod, 67 mga bayan, at 1,904 mga barangay.

Province or City Capital Population (2015)[1] Area[2] Density Cities Muni. Barangay
km2 sq mi /km2 /sq mi
Zamboanga del Norte Dipolog 27.9% 1,011,393 7,301.00 2,818.93 140 360 2 25 691
Zamboanga del Sur Pagadian 27.8% 1,010,674 4,499.50 1,737.27 220 570 1 26 681
Zamboanga Sibugay Ipil 17.4% 633,129 3,607.80 1,392.98 180 470 0 16 389
Zamboanga City 23.7% 861,799 1,414.70 546.22 610 1,600 1 98
Isabela 3.1% 112,788 233.73 90.24 480 1,200 1 45
Total 3,629,783 17,056.73 6,585.64 210 540 5 67 1,904
  •  †  Zamboanga City is a highly-urbanized city; figures are excluded from Zamboanga del Sur.
  •  ‡  Figures include the component city of Isabela, which is under the administrative jurisdiction of the region.

Mga sanggunianBaguhin

  1. 1.0 1.1 Census of Population (2015). "Region IX (Zamboanga Peninsula)". Total Population by Province, City, Municipality and Barangay. PSA. Nakuha noong 20 Hunyo 2016.
  2. "List of Provinces". PSGC Interactive. Makati, Philippines: National Statistical Coordination Board. Tinago mula sa orihinal noong January 11, 2013. Nakuha noong July 15, 2014.