Ikalawang Sulat kay Timoteo

Mga Aklat ng Bibliya

Ang Ikalawang Sulat kay Timoteo ay isang aklat sa Bagong Tipan ng Bibliyang sinasabing isinulat ni Apostol San Pablo kay San Timoteo. Sumunod ito sa Unang Sulat kay Timoteo. Katulad ng Unang Sulat kay Timoteo at ng Sulat kay Tito, isa itong sulat na pastoral o pampinuno ng simbahan (mga pari o pastor) sapagkat nauukol ito sa mga gawain ng mga pinuno ng parokya, katulad nina Timoteo at Tito.[1]

Komposisyon

baguhin

Sa batayan ng wika, nilalaman, at iba pang mga paktor, ang mga pastoral na liham ay itinuturing ng mga skolar ng Bibliya na hindi isinulat ng Apostol Pablo kundi pagkatapos ng kamatayan nito. [2] Ayon sa mga mga skolar, ang mga bokabularyo at mga stilong literaryo ng mga ito ay nabigong umangkop sa sitwayon ng buhay ni Pablo sa mga ibang sulat at natukoy ng mga skolar dito ang lumitaw ng Iglesiang Kristiyano kesa sa henerasyong apostoliko. Ang skolar na si P.N. Harrison sa aklat nitong "The Problem of the Pastoral Epistle" ang unang nagtangka upang pabulaanan ang pagiging may-akda ni Pablo sa pamamagitan ng pagbibilang ng hapax legomena o iba pang mga sukat bokabularyo. Ang isang halimbawa ng mga argumento ng stilo laban sa pagiging may-akda ni Pablo, ang trabaho ng pag-iingat ng tradisyon ay ipinagkatiwala sa mga ordinadong presbitero. Ang maliwanag na kahulugan ng presbuteros bilang indikasyon ng opisina ay ayon sa mga skolar tila dayuhan kay Pablo at sa lahing apostoliko. Ang mga halimbawa ng ibang mga opisina ay kinabibilangan ng 12 apostol sa Mga Gawa ng mga Apostol at ang pagkakahirang ng pitong deakono kaya naitatag ang opisina ng deakonado. Ang ikalawang halimbawa ang mga tungkuling pangkasarian(gender) sa mga liham na nagbabawal sa mga tungkulin ng kababaihan na lumilitaw na lumilihis sa mas egalitariyanong katuruan ni Pablo na kay Kristo ay walang babae o lalake(Gal. 3:28). Kabilang din dito ang pagpapabulaan ng mga liham na ito sa mas umunlad na Gnostisismo na hindi angkop sa sinasabing panahon ni Pablo. Ang mismong salitang Griyegong γνῶσις("Gnosis o Kaalaman") na pinagmulan ng Gnostisismo ay umiiral sa 1 Tim. 6:20. Ang wika at mga ideya ng sulat na ito ay makikilang iba sa dalawa pang pastoral na liham. Ito ang nagtulak sa mga skolar na magbigay ng konklusyon na ang may-akda ng 2 Timoteo ay iba sa 1 Timoteo at Tito. [3]

Pinagukulan ng sulat

baguhin
 
Ang batang si Timoteo at lolang si Loida.

Si San Timoteo ang pinadalhan ni San Pablo ng Ikalawang Sulat kay Timoteo. Anak ng isang Griyego at ng isang Hudya si Timoteo. Natutunan ni Timoteo ang kaniyang kaalaman hinggil sa Banal na Kasulatan mula sa kaniyang inang Hudyong si Eunice, na taga-Litra sa Licaonia. Nagkaroon din siya ng mga karagdagang pagtuturong pampananampalataya mula kay Loida, isang nunong babae ni Eunice. Naging mga Kristiyano sina Eunice at Loida noong unang dumalaw si San Pablo sa bayan nila. Nakasama ni San Pablo si Timoteo sa kaniyang mga paglalakbay na kaugnay ng mga misyong pampananampalataya. May mga naniniwalang isang obispo si Timoteo. Namatay si Timoteo noong mga 97 AD.[4]

Paglalarawan at mga layunin

baguhin

Kaiba ang Ikalawang Sulat kay Timoteo mula sa Unang Sulat kay Timoteo dahil sa katangian nitong mas higit na personal. Nilayon ng liham na ituro ang pagkakaroon ng katatagan bilang isang pangunahing katangian ng isang tagapagturo ng Mabuting Balita. Nakatuon ang diin nito sa katapangan at katapatan sa pagsagip ng pananampalataya laban sa mga maling mga pangangaral. Tinuturo rin nito ang pagiging sisidlan ng isang tao para maging kasangkapan ng Panginoon. Nagbigay ng babala ang may-akda ng sulat hinggil sa mga tiyak na darating na paghihirap. Sa pagtatapos, tinukoy ni San Pablo ang ukol sa nalalapit niyang kamatayan at pagkamartir para sa pananampalataya. Bilang dagdag, bukod sa paganyaya kay Timoteong dumalaw sa Roma, pinagpayuhan din ni San Pablo si Timoteo ng mga tagubiling magpapasigla at magpapalakas ng kalooban ni Timoteo.[1]

Tingnan din

baguhin

Mga sanggunian

baguhin
  1. 1.0 1.1 Reader's Digest (1995). "Letter of Paul, Timothy 2". The Reader's Digest Bible, Illustrated Edition (Condensed from the Revised Standard Version: Old and New Testaments). The Reader's Digest Association, Inc., Pleasantville, London/New York/Montreal/Sydney/Auckland/Cape Town, ISBN 0276420136.{{cite ensiklopedya}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  2. See I.H. Marshall, A Critical and Exegetical Commentary on the Pastoral Epistles (International Critical Commentary; Edinburgh 1999), pp. 58 and 79. Notable exceptions to this majority position are Joachim Jeremias, Die Briefe an Timotheus und Titus (Das NT Deutsch; Göttingen, 1934, 8th edition 1963) and Ceslas Spicq, Les Epîtres Pastorales (Études bibliques; Paris, 1948, 4th edition 1969). See too Dennis MacDonald, The Legend and the Apostle (Philadelphia 1983), especially chapters 3 and 4.
  3. Raymond E. Brown, An Introduction to the New Testament (New York: Doubleday, 1997), pp.672-675.
  4. Abriol, Jose C. (2000). "Mga Sulat kay Timoteo". Ang Banal na Biblia, Natatanging Edisyon, Jubileo A.D. Paulines Publishing House/Daughters of St. Paul (Lungsod ng Pasay) ISBN 9715901077.{{cite ensiklopedya}}: CS1 maint: date auto-translated (link)

Mga panlabas na kawing

baguhin